TEATRO

Ola rapaces!

Onte foi unha fermosa tarde xa que unimos nun só acto dúas das nosas actividades: o teatro e o voluntariado.

Tiñamos a estrea da obra de teatro titulada: "Unha praza, un banco e dous casoiros" dous sainetes que adaptou José Luis Paz. E na sesión da tarde, xunto coas familias, viñeron un grupiño de anciáns de Domus Vi a vernos.

Xa dende o ano pasado tivemos moita relación entre estas dúas actividades. Dende o momento que a metade do elenco de actores e actrices son tamén voluntarios (María, Laura, Sara, Andrea, Pablo e Diego). Ademáis o ano pasado, como non puideron vir, fomos nós a actuar ao xeriátrico.

Pero este ano foi moito mellor a experiencia porque viñeron eles aquí e viviron en vivo e en directo a experiencia teatral.

Temos que felicitar a todos: a Xosé Luis, o director, Alberto e Lucía, encargados da fotos e o vídeo, Vily, encargada do vestiario e maquillaxe, a ANPA que se encargou da escenografía, maquillaxe e vestiario, Melba que foi a correctora lingüística, a Antía, que fixo o cartel... E sobre todo a todos os rapaces. Os seis mencionados e os outros seis (Iván, Aldryn, Javi, Miguel, Arón e Marcelo).

Sodes todos uns verdadeiros artistas. E grazas tamén ao grupiño de voluntarios que estivo pendente de axudar a acomodar aos maiores e acompañounos co agarimo de sempre. Verdadeiramente temos xa uns fortes vínculos interxeracionais entre alumnos e avós.
Hoxe publicaremos algunhas fotos e pequenos vídeos pero en posteriores entradas prometemos poñer as fotos de Lucía e os vídeos de Alberto. Moitos voluntarios que tamén axudaron esa tarde non poideron quedar porque tiñan clase. Desde aquí queremos agradecer a todos a súa enorme dedicación e entusiasmo. 

ACTIVIDADES DO DÍA DAS LETRAS GALEGAS

Ola rapaces!

Seguro que estades pensando que temos unha boa empanada. Pasou xa o Día das Letras Galegas (e aínda a súa correspondente Semana das Letras Galegas) e nós sen publicar nada.

Isto non significa que no Sofía non teñamos feito nada para celebrar este día grande. A explicación está en que se decidiu aprazalo ata o vindeiro día 28 coa estrea da obra de teatro do noso grupo teatral.

Pero na biblioteca desde hai  varias semanas fixemos unha

proposta de actividades para todo o centro que se difundiu entre as titorías por medio  do Departamento de Orientación e  o EDL, colaborando ademais  na difusión do material istitucional sobre Fraguas que tedes nos corredores. No espazo da biblioteca tamén podedes ver unha fermosa árbore cos traballos realizados polos alumnos sobre o autor homenaxeado neste 2019.

Aquí vos queremos deixar a páxina web que fixemos cos traballos dos rapaces e os diversos muros onde aparecen. 

Chama a atención o "Proxecto Museo Etnográfico Virtual" no que, aproveitando os obxectos que temos recollidos no Museo creado por antiguos profesores do Sofía como Meizoso ou Llorca, estes obxectos tradicionais falan e se presentan eles mesmos en senllos vídeos realizados por vós, rapaces. O poder das novas tecnoloxías na que sodes verdadeiros mestres. 

Este proxecto responde á preocupación constante de Antón Fraguas Fraguas (1905-1999) pola cultura tradicional de Galicia, eido no que salientou como investigador, historiador, etnógrafo, recuperador, escritor e difusor. Participando en numerosos  grupos e institucións preocupados por este mismo fin como: As Irmandades da Fala, o Seminario de Estudos Galegos, o  Instituto de Estudos Galegos Padre Sarmiento, a  Real Academia Galega, donde ocupou a praza de Castelao. Unha traxectoria que culmina na creación do Museo do Pobo Galego, do que foi membro fundador e director.

A través destes vídeos tamén vós facedes os vosos propios traballos de investigación. Desexamos que servisen de homenaxe non soamente a Antón Fraguas, senón á nosa cultura galega posuidora dun importantísimo patrimonio material e inmaterial popular do que este autor se ocupou ó longo da súa dilatada traxectoria.

VISITA DO CLUB MANGA DE CATABOIS

E para facer a xornada máis completa se cabe, tamén o día 14 tivemos o II Encontro de Clubs Manga do IES de Catabois e o IES Sofía Casanova.

A nosa biblioteca transformouse por arte de Vily birloque na casa de Totoro pois o tiñamos en todas partes. E non faltaron tampouco os disfraces e pelucas en algúns dos máis entusiastas como Lia o Christian.

Viñeron a xantar conosco un nutrido grupo de rapaces e rapazas de Catabois coas súas profes: Pili e Mónica. Para algúns xa era o segundo encontro e non foi difícil interactuar. Ao final parecían amigos de toda a vida.

Logo dos agasaios (un bizcoito, unhas bolachas en forma de Totoro, uns marcapáxinas pola nosa parte ou unha libreta moi cuca pola súa), comezamos falar das nosas actividades. Daniel, Lia e Sabela presentaron algúns dos seus mangas ou animes favoritos.

Tamén fixemos unhas manualidades similares as do día no que viñeron os de Concepción Arenal. Coas nosas polaroid lembramos a nosa infancia en unhas instantáneas.

Pensamos seguir en contacto e no vindeiro curso programar máis encontros e actividades conxuntas.

Ata pronto!

FACENDO UN MAIO COS MAIORES

Ola rapaces!

Hoxe foi un fermoso día. Soamente penso nesa palabra: fermoso.

Os voluntarios de 1º de BAC: (Pablo, Marta, Eugenia, Laura, Paula, Alejandro, Francisco, Alba, Lucía, Chemi, Cynthia, Estela, Antía, coa incorporación de Brais ou Jimena) participaron na confección dun maio compartido cos maiores da residencia DomusVi. A idea xurdiu dos anciáns e, coa colaboración de D. Pedro, párroco do Pilar, xuntámonos no adro da igrexa. E como se facía antigamente nas aldeas, ao son da música tradicional, tecemos de flores e poemas a mañá.

Tamén lemos versos de Curros Enríquez e da propia Vily, versos que lembran a chegada da primavera e o gozo de vela vir un ano máis. 

Coido que todos voltamos para casa máis felices por ter estado uns minutos pensando no regalo da vida que en forma de flores e froitos nos agasaia cada primavera.

Grazas rapaces por colaborar nesta ledicia!

Deixamos o tríptico que repartimos e constancia fotográfica do acto.

Ata a vindeira xuntanza!

VISITA DO IES CONCEPCIÓN ARENAL

Ola rapaces! 

Dentro das actividades do Día do Libro, tivemos, como cada ano dende hai catro, o noso encontro co Club de Lectura do IES Concepción Arenal. Aos integrantes dos Clubs de romántica e de manga, sumáronse tamén un grupiño dos nosos incondicionais  voluntarios.

Unha representación de rapaces do centro veciño, acompañados da sús profesora Ana Vizoso, pasou un estupendo rato connosco o pasado 30 de abril. Xantamos xuntos, agasaiamolos cuns ricos biscoitos e logo fixemos o recital de diversos relatos.

Tamén realizamos unha actividade manual, Como consideramos que a lectura é como unha viaxe, fabricamos as nosas propias máquinas fotográficas onde escribimos en distintos fotogramas diversas dedicatorias. Cada centro levou tamén unha fermosa postal, lembranza deste encontro e desta viaxe común.

Grazas a todos por participar. E boa viaxe nas vosas lecturas e nas vosas vidas!

CELEBRANDO O DÍA DO LIBRO

Ola rapaces!

Como vos contavos na anterior entrada, esta semana estamos a celebrar o Día do Libro, capitaneados polo Departamento de Lingua Castelá e Literatura.

Seguro que vos decatastes da preciosa decoración da entrada, dos corredoiros, e aínda do exterior do centro. 

A semana rematou da mellor maneira posible. Onte pechamos a celebración cos recitais de fábulas, contos, microrrelatos, articontos... de todos os cursos da ESO, ensaiados nas clases de Lingua Castelá dende o último mes.

• A terceira hora, os de 1º de ESO viaxaron polo fascinante mundo das fábulas.
• A cuarta hora, os de 2º de ESO o fixeron da man dos relatos de Horacio Quiroga.
• A quinta hora, os de 3º de ESO con relatos universais.
• A sexta hora, os de 4º de ESO leron textos de García Márquez, Cortázar, Rodari, Millas, Cela...

Por último, queremos destacar a preciosa decoración do salón de actos: maquetas, globos, carteis...

Parabéns a todos!

REUNIÓN ABRIL CLUB LECTURA XUVENIL

Ola compañeiros!

Esta semana do Día do Libro tivemos a nosa xuntanza do Club de Lectura precisamente o propio Día do Libro a volta das vacacións de Semana Santa. Non poidemos celebralo de mellor xeito.

Daniela Katrib e Deva Perille, as que lles gustou moito o libro de Eleanor e Parker, fixeron unha estupenda presentación que vos deixamos aquí. Encadrado dentro da literatura romántica máis dirixida ao público xuvenil a historia non deixou indiferente a ninguén.

Esta é a presentación de Daniela

23 DE ABRIL: DÍA DO LIBRO

Ola rapaces!

Hoxe é un deses días de posta de largo, de verdadeira festa. Día do Libro polas mortes de dous xenios como Miguel de Cervantes e William Shakespeare. Día das Letras en todas as linguas.

Como vén sendo tradición, hoxe entregouse o Premio Cervantes, o galardón máis importante que recoñece a obra completa dun autor en lingua española. Este ano o premio recaeu sobre a poetisa uruguaia, de 92 anos, Ida Vitale que deu un auténtico recital de humildade no paraninfo da Universidade de Alcalá de Henares.

Pola nosa parte, dun xeito máis modesto, sempre celebramos esta data liderados polo Departamento de Lingua Castelá e Literatura. Este ano encheu os corredores (e tamén a parede exterior malia a choiva) de carteis. Na preparación do atrezzo temos que mencionar a excepcional colaboración dun grupo de voluntarios de 1º BAC que o pasado xoves 11 de abril quedaron ata as 7 da tarde pintando os carteis. Grazas, chicos.

A celebración dura toda a semana pero o prato forte terá lugar o vindeiro día 26 cos clásicos recitais. Este curso quixemos adicalo ao relato curto e máis concretamente á fábula.

Sobre todo isto iremos informando. 

Hoxe, como non podía ser doutra maneira, dende a biblioteca, felicitamos ao Departamento de Castelá e aportamos con esta entrada o noso grao de area.

Tamén informaremos das xuntanzas dos nosos Clubs de Manga e de Novela Romántica que hoxe tiveron lugar. 

NA MORTE DE RAFAEL SÁNCHEZ FERLOSIO

Ola rapaces!

Hoxe teño que falar dunha triste noticia, non como as que nos gusta dar neste blog. Pero a vida é así: xunto cos días luminosos e agarimosos temos marexadas e temporais.

Falo da morte dun gran home, dun xenial escritor, dos últimos que ían quedando da xeración dos 50, dentro do que nos libros de texto coñecemos como a novela social. 

Trátase de Rafael Sánchez Ferlosio (1927-2019) fillo de Rafael Sánchez Mazas, escritor español e dunha muller italiana. Naceu en Roma onde pasou a súa infancia e os anos da guerra civil española, onde o seu pai librou por pouco da morte (historia que se novela con gran éxito no libro de Javier Cercas Soldados de Salamina en 2001). Ao rematar a guerra regresou a unha España dividida e destrozada e comezou a escribir. En 1952 publicou o seu primeiro libro, Industrias y andanzas de Alfanhui. Tamén escribiu relatos cortos agrupados en Y el corazón caliente, Dientes, pólvora, Febrero. 

Pero seguro que polo título que vos soa o seu nome é por El Jarama (Premio Nadal e Premio Nacional da Crítica, 1956), que revolucionou o panorama narrativo ao introducir a técnica do conductivismo na reconstrución dunha excursión estival dun grupo de rapaces e rapazas obreiros durante un domingo do mes de agosto. Parece que non pasa nada en toda a xornada, mais pasa o que ten que pasar, o futuro sen esperanza de toda unha xeración marcada pola guerra e a postguerra.

Despois destes grandes éxitos, o escritor se refuxiu noutros xéneros: o ensaio e o periodismo con títulos como Las semanas del jardín. Campo de Marte, Mientras no cambien los dioses nada ha cambiado. Regresou á narrativa con El testimonio de Yarfoz.

Galardoado e recoñocido na súa ancianidade con grandes premios como o Premio Cervantes do 2004, Premio Nacional das Letras Españolas en 2009, a Medalla de Ouro ao mérito nas Belas Artes en 2015.

Separado amistosamente doutra das grandes da época Carmen Martín Gaite, da que falabamos xustamente hai unha semana no Club de Adultos, agora poden rencontrarse máis alá.

Descanse en paz, mestre de escritores, mestre de pensadores.

Adeus, don Rafael!

PÓSTER DO VOLUNTARIADO DA BIBLIOTECA

Ola compañeiros!

Este ano participamos na exposición de pósteres do Encontros do Plan de mellora de bibliotecas escolares correspondente ao curso 2018/2019, presentando unha síntese da nosa experiencia co voluntariado da biblioteca. Deixamos aquí a imaxe.

O VOLUNTARIADO CELEBRA O DÍA DA MULLER

Ola rapaces!

Esta volta todo vai con retraso. Síntoo. Celebramos a nosa xuntanza de voluntariado con motivo do Día Internacional da Muller Traballadora, o día 20 de marzo en vez do 8. E non facemos o resumo da mesma ata agora. Temos tantas cousiñas nestes días, que, como comezara, esta volta todo vai con retraso.

Pero vai, que é o importante.

Imos ao noso. O día 20 o grupo de voluntariado reuniuse para xantar xuntos. Non eramos moitos, por culpa dos exames. Pero en fin... Ensaiamos un poema precioso de Manuel María e fixemos un cartel co tema das estatuas de sal. Esta metáfora, de raíces bíblicas, ocorreuselle a Vily (a quen se non) e a verdade que fala moi ben da evolución do rol da muller dende 80 anos atrás ata o de agora. Nel representabamos tres estatuas de sal, tal como describimos no nosa programación da biblioteca para esta xornada do que vos deixamos unha pequena explicación.

Tentamos centrar a reflexión deste día no traballo feminino e en concreto nos labores asignados socialmente a este rol. Falamos de mulleres traballadoras e con ese termo tradicionalmente referiamonos ás mulleres que traballaban fóra da casa. De xeito que se nos educou na idea que a nosa liberación feminina pasaba por formarnos para exercer un posto de traballo e ter independencia económica. Porén, a realidade foi outra, acadamos os postos de traballo e a independencia económica e comprobamos como recaía en nós boa parte do traballo dentro dos fogares e no coidado dos fillos, enfermos, pais e dependentes en xeral.

En termos de traballo non se recoñece a aportación económica das mulleres do rural e do mar e noutros sectores que traballaron dentro e fóra da casa ao lado dos homes. Nin se remunera ou cuantifica economicamente o traballo dentro do fogar e o cuidado dos fillos... Ese traballo é invisible para os estados pero afórralle moita inversión en sistemas de sostemento social.

Queremos con esta imaxe destacar o tratamento social que ten esta aportación do traballo das mulleres en actividades non remuneradas que as converte en estatuas de sal, facendo invisible o seu traballo.

Deste xeito, o noso mural das "Estatuas de sal" representa:

• A muller de 80 anos que deixa a escola aos 12 anos, traballa na casa e non gaña ningún salario (esta muller podería ser calqueira das señoras do xeriátrico). O seu rostro non pode verse porque o tapa a estatua da sal. A totalidade do seu traballo é invisible.
• A muller de 60 anos, viúva, que estudou un pouco máis, traballou na casa sen recoñecemento nin remuneración. Sobrevive cunha pequena pensión do seu home xa falecido. Podemos ver o seu rostro saíndo dun corpo de sal, por pequenos elementos de independencia económica.
• A muller de 40 anos, puido estudar unha carreira universitaria, traballa fóra da casa e ten traballo remunerado pero as tarefas da casa  seguen a ser sen remuneración, aínda que pode contratar a alguén para facelas. A súa silueta emerxe da estatua de sal porque  unha parte do seu traballo é  visible.

Cando fomos ao xeriátrico, Cynthia presentou as nosas actividades. Logo Alba explicou o cartel. Por último, Alex, Diego, Sara, Pablo, María e Laura leron con gran sentimento o fermoso poema sobre "A muller galega" de Manuel María.

Pero o mellor chegou ao final. E, como soe suceder, sen preparación. Comezamos falar coas señoras acerca da súa experiencia vital e Andrea saíu ao estrado para agradecerlles o seu labor e a súa loita. Coido que a máis de unha escapouselle algunha bágoa.

ÚLTIMA XUNTANZA DO NOSO CLUB DE ROMÁNTICA

Ola rapaces! 

Xa, xa sei, vou con retraso... A nosa última xuntanza foi xa o pasado martes 12 pero aínda non tiven tempo de facer a entrada. Con tantos exames...

Pero basta de queixas e imos ao resumo. Logo de xantar todos xuntos (os de manga e os de romántica) fixemos unha primeira parte da reunión todos xuntos. Neses minutos Vily fixo unha fermosa presentación sobre as Mangakas, que para os profanos quiere decir, as escritoras de manga. Que, por certo, son lexión. Algúns dos títulos máis importantes do xénero son fillos de escritoras. Pero os interesados podedes entrar na presentación que deixaremos máis abaixo.

Logo, xa soamente os de romántica, tivemos unha sesión fotográfica un pouco lúdica e xa María del Pilar e Laura presentáronos a novela deste mes: El cuaderno de Noa de Nicholas Sparks. Gustounos moito tanto a novela como a súa presentación na que falaron das dúas historias da parella protagonista: a vella cando eran xóvenes e a actual cando son velliños e ela ten alzheimer polo que el xe le o seu diario para axudala a revivir a súa propia historia.

O noso próximo encontro será a volta da Semana Santa, o mesmiño Día do Libro. con Eleanor y Park de Rainbow Rowell. 

8 DE MARZO. DÍA DA MULLER TRABALLADORA

Ola rapaces!

Hoxe celébrase en todo o mundo o Día Internacional da Muller Traballadora. Á marxe de consideracións políticas, é preciso lembrar que este día xurdiu para reivindicar a igualdade de xénero; para esixir o cese da violencia contra a muller; para recordar que todos os días son Días da Muller; para empoderarnos todas; e, no noso campo educativo, para tentar que cada día as discriminación entre nenas e nenos, rapaces e rapazas sexan cousa do pasado... 

Desde a biblioteca estamos a traballar nunha unidade didáctica sobre o tema, baixo a fermosa imaxe das estatuas de sal. Proximamente mostraremos aquí dita unidade, que vén reforzada por un feixe de vídeos, pósters, actividades... 

Polo momento soamente queriamos deixar constancia do noso compromiso coa coeducación, a igualdade de oportunidades, a desaparición dos desequilibrios educativos. Porque precisamente, no noso mundo educativo o mal chamado "sexo débil" non é precisamente o feminino. Informes de Pisa e outros documentados estudos falan dunha brecha entre os dous sexos no relativo ao fracaso escolar, pero como neste caso os débiles son eles, ninguen di ni fai nada. Que non teñamos aquí un novo teito que quebrar.
 Os nosos autores e autoras tamén lembraron ás mulleres que loitan a diario na vida.

...A muller galega non é dona

-tirádeo da cachola- nin a ama,

nin a raíña do fogar,

senón a compañeira fiel,

valente i amorosa

igual ó home na loita cotra a vida....

...As mulleres galegas -labregas,

mariñeiras, artesás, obreiras,

pasado, pobo, presente,

alma e futuro de Galicia-

non foron cantadas

polo poetas cultos e premiados,

pechados nas súas torres de almasí:..

MANUEL MARÍA. Remol . Bos Aires : Nós, 1970

24 DE FEBREIRO, DÍA DE ROSALÍA

Ola compañeiros!

Como sabedes onte 24 de febreiro celebrouse o Día de Rosalía de Castro con moitísimas actividades en distintos lugares da contorna, nós queremos sumarnos e destacar de Rosalía un par de poemas.

Ela na súa poesía expresa con moita forza e sensibilidade a dor colectiva, a desolación dun pobo que se ve abocado á emigración como forma de supervivencia. Ela retrata como ninguén a indefensión, o abandono e a desesperación que leva na pel un ser humano que se ve desposuído non só da súa familia senón do seu medio cultural e social. Persoas que atopan ademais unha contorna hostil, no que son desprezadas e desprovistas do respecto e a consideración mínimos. Ela usa a lingua galega, que lle proporciona palabras e imaxes imprescindibles como a morriña, para retratar ese desgarro íntimo que produce nas nais, nos fillos e nos pais esta separación.

Airiños, airiños aires
Airiños, airiños aires,
airiños da miña terra;
airiños, airiños aires,
airiños, leváime a ela.

Sin ela vivir non podo,
non podo vivir contenta;
que adonde queira que vaia,
cróbeme unha sombra espesa.

Esta sombra que cargan ás costas por igual homes e mulleres, que á dor da separación únese a da culpabilidade e a responsabilidade de deixar a súa terra pola incerteza de que este esforzo sirva para construír un futuro mellor.

Cando penso que te fuches,
negra sombra que me asombras,
ó pé dos meus cabezales
tornas facéndome mofa.

Escollemos estos dous poemas de Rosalía para seguir a afondar no problema dos migrantes que iniciamos coa campaña do Día da Paz.

Para os compañeiros que querades xogar con nós, proxectaremos un vídeo co poema Negra Sombra, interpretado por Luz Casal e Carlos Nuñez, ó que lle puxemos imáxes, para que participedes nun sinxelo concurso completando ocos nun dos poema, ou ordeando os versos do outro, nun tempo limitado. Os gañadores serán agasallados cun libro.

Por outra banda, poñeremos ese vídeo do poema de Rosalía, na entrada do instituto e engadiremos unhas pegadas negras no muro da entrada, para representar esa "Negra Sombra" que levan consigo os migrantes de todas as partes do mundo.

(Negra SombraArtista:Luz CasalÁlbum :Sencilla AlegriaCon licencia cedida a YouTube por WMG, SME (en nombre de PLG Spain); Warner Chappell, CMRRA, SODRAC, Wixen Music Publishing, UBEM, LatinAutor, LatinAutor - Warner Chappell y 9 sociedades de derechos musicales.)

Para rematar, deixamos as fotos dos nosos compañeiros facendo o concurso.

ANTONIO MACHADO, 80 ANIVERSARIO DO SEU PASAMENTO

Ola compañeiros!

Hoxe queremos lembrar que hai 80 anos, o 22 de febreiro na localidade francesa de Colliure, falecía Antonio Machado, autor de Campos de Castilla, que seguramente están lendo algún dos nosos compañeiros do instituto. Da súa obra, coincido co gusto de Juan Ramón Jiménez e outros autores, en destacar ós “Proverbios y cantares”, en concreto o número XXIX:

Caminante, son tus huellas

el camino, y nada más;
caminante, no hay camino,
se hace camino al andar.
Al andar se hace camino,
y al volver la vista atrás
se ve la senda que nunca
se ha de volver a pisar.
Caminante, no hay camino,
sino estelas en la mar.

Seguro que lembrades que desde xaneiro, estivemos a falar dos migrantes que se ven obrigados a deixar a súa terra por múltiples razóns, e que fixemos a nosa campaña: "Tirando muros, tendendo pontes", do Día da Paz, para chamar a atención de sobre este drama, lembrando que nós fomos un pobo de emigrantes que buscamos nos países veciños refuxio da guerra e da fame. Pois ben, Antonio Machado viviu tan intensamente esta experiencia que ata levou unha pequena caixiña de terra de España, cando cruzou a fronteira para marchar a Francia. Cando el morreu, o seu imán cumpriulle ese último desexo de descansar cuberto pola terra do seu país. El como ninguén séguenos a conmover cando lemos nos seus poemas esta dor que produce o desarraigo, ó que se enfrontan hoxe, coma hai 80 anos, moitas persoas do planeta. Estes versos convertidos nun himno por Joan Manuel Serrat, afondan neste sentimento pero tamén na esperanza de superar o pasado e camiñar hacia o futuro. Con este sentimento de fortalecernos facendo o camiño hacia un mañá onde poder superar os conflitos e deixando nas vosas xóves máns este delicado traballo, queremos deixarvos este canto para lembrar a este gran poeta.